Gebruik je eerste 90 dagen niet om alles perfect te maken, maar om een werkend ondernemersritme te bouwen. Richt de basis in, zoek echte klantvragen, lever zorgvuldig, factureer op tijd en stuur iedere maand bij op basis van feiten.
Een praktisch 90-dagenplan
- Dag 1–7: registratie, administratie, geldstromen en basisafspraken op orde.
- Week 2–4: doelgroep spreken, aanbod aanscherpen en een vast acquisitieritme starten.
- Maand 2: opdrachten voorspelbaar uitvoeren, factureren en openstaande betalingen bewaken.
- Maand 3: cijfers, klantenmix, tarief, risico’s en planning evalueren en bijsturen.
Vóór dag 1: bepaal wat je wilt bewijzen
Een startperiode is een test van je aanbod én je werkwijze. Formuleer daarom drie concrete vragen: begrijpen potentiële klanten welk probleem je oplost, willen zij voor de oplossing betalen en kun jij het werk binnen de afgesproken tijd en prijs leveren? Een logo, uitgebreid softwarepakket of volle agenda geeft daarop niet automatisch antwoord.
Leg voor de eerste 90 dagen één hoofddoelgroep, één kernprobleem en één duidelijke dienst vast. Noteer welke aannames je wilt controleren. Dat maakt gesprekken, offertes en evaluaties veel bruikbaarder dan een algemeen doel als ‘meer klanten krijgen’.
Dag 1–7: maak de basis werkbaar
Controleer eerst of registratie, activiteiten, contactgegevens en startdatum kloppen. Gebruik daarvoor de voorbereiding op je KVK-inschrijving. Bewaar de berichten van KVK en de Belastingdienst op één herkenbare plek en noteer welke aangiften en termijnen voor jou gelden.
Zet vervolgens een eenvoudige administratie op. De Belastingdienst verlangt dat je bedrijfsgegevens controleerbaar bewaart. Maak daarom vanaf de eerste dag een vaste stroom voor offertes, verkoopfacturen, inkoopfacturen, bonnetjes, bankmutaties, contracten, uren en zakelijke correspondentie. De praktische uitwerking staat in Administratie voor zzp’ers.
Regel minimaal deze onderdelen
- Een factuursjabloon met opeenvolgende factuurnummers.
- Een offerte- of opdrachtbevestiging met omvang, prijs, planning en betaling.
- Een vaste plek voor documenten en herstelbare back-ups.
- Een overzicht van zakelijke kosten, privé-opnamen en belastingreserves.
- Een agenda voor btw-aangifte en andere relevante termijnen.
- Een zakelijke contactroute en een beknopte, duidelijke website of profielpagina.
Week 1: maak een financieel startbeeld
Omzet is nog geen besteedbaar inkomen. Noteer welk bedrag al op je zakelijke rekening staat, welke uitgaven de komende drie maanden vaststaan en wanneer klanten waarschijnlijk betalen. Zet btw en een reserve voor inkomstenbelasting niet op één hoop met vrije bestedingsruimte.
Controleer je tarief met een berekening vanuit gewenst inkomen, zakelijke kosten en realistische declarabele tijd. Gebruik daarvoor Uurtarief bepalen als zzp’er. Een marktprijs is nuttige context, maar vervangt je eigen kostengrens niet.
Maak daarnaast een eenvoudige kasplanning per week. Winst en cashflow zijn niet hetzelfde: een verzonden factuur kan omzet zijn terwijl het geld nog niet binnen is. Noteer daarom ontvangstmomenten, betaaltermijnen en grotere uitgaven afzonderlijk.
Week 2–4: bouw een vast acquisitieritme
Wacht niet tot je website perfect is. Plan iedere week een vast blok voor klantonderzoek en acquisitie. Begin met mensen of organisaties die het probleem herkennen dat jij wilt oplossen. Stel vragen over hun huidige aanpak, gevolgen, prioriteiten en besluitvorming voordat je uitgebreid over je aanbod vertelt.
Kies hoogstens twee kanalen die bij je doelgroep passen, bijvoorbeeld bestaande contacten en gerichte e-mail, of netwerkbijeenkomsten en inhoudelijke publicaties. Houd per kanaal bij hoeveel relevante gesprekken, concrete vervolgafspraken en offertes ontstaan. Lees ook Klanten vinden als zzp’er.
| Meetpunt | Wat je ermee leert |
|---|---|
| Relevante benaderingen | Of je consequent genoeg zichtbaar bent |
| Gesprekken | Of doelgroep en boodschap herkenning oproepen |
| Offertes | Of de vraag concreet en urgent genoeg is |
| Opdrachten | Of prijs, vertrouwen en aanpak samen werken |
| Betaalde facturen | Of de omzet ook daadwerkelijk liquide wordt |
Einde maand 1: evalueer zonder jezelf rijk te rekenen
Maak na vier weken een korte evaluatie. Welke vragen kwamen steeds terug? Welke opdracht paste goed en welke kostte onverwacht veel tijd? Bereken bij afgeronde opdrachten het effectieve tarief: ontvangen omzet gedeeld door alle bestede uren, inclusief voorbereiding, overleg, correcties en administratie.
Kijk ook naar je pijplijn. Mondelinge interesse is nog geen opdracht; een verstuurde factuur is nog geen betaling. Gebruik afzonderlijke kolommen voor lead, gesprek, offerte, akkoord, geleverd, gefactureerd en betaald. Zo zie je waar omzet vertraagt.
Maand 2: lever voorspelbaar en factureer direct
Maak voor terugkerende opdrachten een eenvoudige werkwijze: intake, bevestiging, planning, uitvoering, controle, oplevering en facturatie. Leg afhankelijkheden vast—zoals input of goedkeuring van de klant—zodat vertraging niet automatisch jouw risico wordt.
Factureer op het afgesproken moment en controleer wekelijks openstaande posten. Neem bij grotere opdrachten een voorschot of termijnfacturatie mee in de offerte wanneer dat past bij de opdracht. Stel opvolging niet uit tot er financiële druk ontstaat.
Vraag na oplevering gerichte feedback: wat leverde het op, wat was onduidelijk en wat zou de klant opnieuw willen gebruiken? Gebruik concrete antwoorden om je aanbod en proces te verbeteren; publiceer een testimonial alleen met toestemming.
Maand 2: controleer risico’s en verplichtingen
Breng in kaart wat er gebeurt wanneer je tijdelijk niet kunt werken, een klant niet betaalt, je apparatuur uitvalt of je bij een opdracht schade veroorzaakt. De oplossing is niet automatisch een verzekering. Een risico kun je soms voorkomen, beperken, contractueel verdelen, met een buffer dragen of verzekeren. Deze site geeft daar algemene informatie over en geen persoonlijke productaanbeveling.
Controleer ook privacy, algemene voorwaarden, eventuele vergunningen en beroepsregels die bij je werkzaamheden horen. Werk je feitelijk bijna volledig voor één opdrachtgever, kijk dan verder dan alleen het contract en beoordeel ook de dagelijkse samenwerking en ondernemersvrijheid.
Maand 3: beslis wat je houdt, stopt of aanpast
Na drie maanden heb je nog geen volledig boekjaar, maar wel genoeg signalen om gerichter te kiezen. Vergelijk je oorspronkelijke aannames met de werkelijkheid. Welke doelgroep reageerde, welke dienst werd gekocht, welk werk was winstgevend en welke acquisitie kostte vooral tijd?
| Onderdeel | Vraag na 90 dagen |
|---|---|
| Aanbod | Welk probleem kopen klanten daadwerkelijk van je? |
| Tarief | Dekt het effectieve tarief tijd, kosten en reserveringen? |
| Klantenmix | Ben je te afhankelijk van één opdrachtgever? |
| Cashflow | Kun je komende verplichtingen betalen voordat facturen binnenkomen? |
| Administratie | Zijn facturen, kosten en aangiften volledig en op tijd? |
| Capaciteit | Hoeveel tijd blijft over voor acquisitie, administratie en herstel? |
| Risico’s | Welke risico’s voorkom, beperk, draag of onderzoek je verder? |
Kies daarna maximaal drie verbeteringen voor het volgende kwartaal. Bijvoorbeeld een scherpere doelgroep, snellere facturatie en één terugkerend acquisitieblok. Een lange verbeterlijst zonder capaciteit werkt meestal minder goed dan enkele meetbare veranderingen.
Checklist na 90 dagen
- Registratie en bedrijfsactiviteiten zijn nog actueel.
- Administratie en belastingtermijnen hebben een vast ritme.
- Je weet hoeveel geld werkelijk is ontvangen en nog openstaat.
- Je effectieve tarief is bekend voor ten minste enkele opdrachten.
- Je gebruikt een vast acquisitieritme en meet concrete vervolgstappen.
- Opdracht, prijs, planning en betaling worden schriftelijk bevestigd.
- De afhankelijkheid van klanten en kanalen is zichtbaar.
- Belangrijkste bedrijfs- en inkomensrisico’s zijn geïnventariseerd.
- Voor het volgende kwartaal zijn maximaal drie verbeteringen gekozen.
Veelgestelde vragen
Moet je in de eerste 90 dagen al winst maken?
Niet ieder bedrijf is direct winstgevend. Je moet wel kunnen uitleggen welke kosten je maakt, hoe lang je buffer meegaat en welke signalen aantonen dat klanten willen betalen. Zonder die informatie wordt verlies al snel een open einde.
Wat als je nog geen omzet hebt?
Blijf administratie en officiële berichten volgen. Krijg je een btw-aangifte uitgereikt, dan moet je die volgens de Belastingdienst ook indienen wanneer er geen btw of omzet is. Gebruik de rustige periode om meer relevante gesprekken te voeren en je aanbod op concrete klantvragen te toetsen.
Hoeveel klanten heb je na 90 dagen nodig?
Daar bestaat geen algemeen aantal voor. Eén grote klant kan voldoende omzet geven maar veel afhankelijkheid veroorzaken; veel kleine klanten kunnen juist hoge verkoop- en administratiekosten geven. Kijk naar omzet, marge, betaalgedrag, capaciteit en spreiding samen.
Bronnen bekeken op 26 oktober 2026. Dit stappenplan geeft algemene informatie en geen persoonlijk fiscaal, juridisch of financieel advies.